Sinh vật nửa người, nửa thú: Thành tựu y học hay tai họa?

Ngày nay, bằng công nghệ hiện đại, con người đã tạo ra những sản phẩm Chimera mới, “họa nhiều hơn phúc” cho chính nhân loại trong tương lai.

Sản phẩm Chimera quá khứ và hiện tại

Cách đây trên 120 năm, trong tác phẩm khoa học viễn tưởng The Island of Doctor Moreau (Hòn đảo của bác sĩ Moreau), tác giả H. G. Wells người Anh đã đề cập đến sản phẩm nửa người nửa thú.  Đầu những năm 20 ở thế kỷ trước, báo chí đã phanh phui dự án của nhà khoa học Nga Ilia Ivanov, biệt danh Red Frankenstein, người đã cố gắng chứng minh mối quan hệ tiến hóa gần gũi giữa con người với loài linh trưởng khác, bằng cách tạo ra một con vật lai giữa người và thú (Chimera). Cho thụ tinh tinh trùng của loài tinh tinh với tinh trùng người, thậm chí Ivanov còn cố gắng ghép buồng trứng của một phụ nữ vào một con tinh tinh có tên là Nora, nhưng con vật này đã chết trước khi có thể thụ thai. Tuy thất bại, Ivanov vẫn không nản chí, quyết định “chiêu sinh” 5 phụ nữ Liên Xô tình nguyện làm người mang thai. Đáng tiếc, người cha tương lai có tên là Tarzan đã chết vì xuất huyết não trước khi có thể tham gia dự án này. Việc làm của Ivanov cuối cùng đã bị lật tẩy, bị bắt và lưu đày tại Kazakhstan năm 1930, vì những thí nghiệm được xem là kì cục, phi nhân đạo và phản khoa học.

Sản phẩm Chimera lai giữa người và động vật

Sau 100 năm trôi qua, đầu năm 2017 mới đây trên tại chí Cell của Mỹ đã công bố nghiên cứu của Viện Salk, California (SI), Mỹ, lai tạo thành công phôi thai đầu tiên giữa người và lợn. Tạo ra một sinh vật nửa người nửa thú chimera đầu tiên của nhân loại thế kỷ 21. Sản phẩm rất đặc biệt, được “chống lưng” bởi các phát minh liên quan đến tế bào gốc và chỉnh sửa gen, cho ra đời sinh vật chimera, chủ đề tranh cãi bất phân thắng bại về đạo đức, pháp luật lẫn khoa học thuần túy. Đây cũng là hòn đá tảng cản trở nghiên cứu của SI, nên dự án chỉ dừng lại ở giai đoạn phôi chimera chứ không được phép chuyển sang giai đoạn bào thai. Điều này có thể hiểu, một thực thể sinh ra với hình hài là lợn, nhưng bên trong lại là nội tạng người, gồm tim, phổi, gan… và thậm chí cả các tế bào não. Tuy gây nhiều rắc rối, nhưng có người lại cho rằng đấy là bước tiến, tạo ra những kho nội tạng phong phú để cung cấp vật liệu cấy ghép cho con người, khắc phục tình trạng khan hiếm nội tạng, và chữa nhiều loại bệnh như đái tháo đường, suy giảm trí nhớ hay suy thận....

Phôi chimera lai giữa lợn và người giai đoạn đầu mới được hình thành

Công bố kết quả trên tạp chí Cell, các chuyên gia SI cho hay, họ đã tiêm tế bào gốc người vào hàng loạt phôi lợn mới được một vài ngày tuổi. Hơn 2.000 phôi được chuyển vào cơ thể của lợn mẹ để phát triển, 150 phôi trong số đó phát triển thành sinh vật chimera. Những sinh vật này có dạng lợn chiếm ưu thế, với khoảng 1 tế bào người trên 100.000 tế bào lợn. 28 ngày là khoảng thời gian tối đa các phôi chimera được phép phát triển. Nhưng sau đó các phôi chimera đều được chủ động phá hủy.

Hình ảnh một phôi nang lợn được tiêm tế bào người

Theo Jun Wu, trưởng nhóm nghiên cứu của SI, có hai cách để tạo ra một chimra. Thứ nhất, đưa các cơ quan của một con vật này vào cơ thể của con vật kia,  phương án mạo hiểm bởi hệ thống miễn dịch của vật chủ sẽ từ chối vật ngoại lai. Phương pháp còn lại là bắt đầu ngay từ giai đoạn phôi thai, đưa các tế bào của một động vật vào phôi của một con khác và để chúng cùng phát triển thành giống lai như trường hợp ở lợn, nhưng nó lại gặp rủi ro là thời gian mang thai của hai loài không giống nhau như của người và lợn, nhưng khi các công nghệ chỉnh sửa gen như CRISPR-Cas9  ra đời, người ta có thể khắc phục dần các nhược điểm nói trên. Theo Jun Wu, đến nay  nhóm nghiên cứu ở SI đã tạo ra 186 phôi giai đoạn chimera, trong mỗi phôi này cứ 100.000 tế bào lợn thì có 1 tế bào người và hiện đang được nghiên cứu tiếp để tăng số lượng tế bào người trong các phôi chimera nói trên.

Vì sao động vật nửa người nửa thú lại bị lên án?

Theo BBC, nhiều người cho rằng nghiên cứu nói trên có thể tạo ra các bộ phận hiến tặng chữa bệnh, nhưng nó cũng khiến cho dư luận không khỏi băn khoăn và ghê sợ. Việc nhào trộn sinh học giữa người với động vật được coi là phi tự nhiên, làm cho chính con người thấy ghê sợ. Thế giới sẽ ra sao nếu sinh vật người - lợn bước ra khỏi phòng thí nghiệm và thống trị thế giới?. Ngay cả thực vật, như quả boysenberry (được lai giữa quả mâm xôi khác nhau như raspberry, blackberry, dewberry và loganberry), hay quả quýt đường (được lai giữa quýt và cam) khi sử dụng cũng làm cho người dùng thấy đáng ngại.

Sản phẩm chimera không chỉ mang tính phi đạo đức mà còn mang đến thảm họa cho con người

Một lý do khiến sự lai giữa người với heo trở thành “họa” bởi nó khiến con người sợ hãi nghĩ tới cái chết của bản thân. Khả năng heo có thể phát triển tụy mới cho con người, điều này đồng nghĩa con người cũng là vật, lời nhắc về nỗi sợ liên quan đến sự sống. Quan niệm cho rằng con người là động vật thượng đẳng, có tâm hồn còn loài vật khác thì không. Việc thu hoạch những trái tim người từ những con dê hay con lợn... sẽ làm đổ vỡ niềm tin về chính con người, và đến một lúc nào đó, con người sẽ bị mất vị trí độc tôn, chưa kể những cảm giác ghê tởm khi chúng ta ăn thịt lợn, mà chính nó đã cung cấp nội tạng cho con người.

“Việc tạo ra sinh vật chimera là sự bôi nhọ nhân phẩm của loài người, làm mờ đi ranh giới giữa người và các sinh vật hạ đẳng. Điều gì sẽ xảy ra nếu một con vật có đầy đủ các tế bào não của chúng ta, có thể suy nghĩ và cảm nhận như một con người? Đó hẳn là một linh hồn người bị đầy đọa, trong thể xác của một con lợn hoặc khỉ. Tương lai của con cháu chúng ta sẽ ra sao nếu phải phân biệt một sinh vật giữa người và lợn. Chúng sẽ phải đối xử với nhau như thế nào về mặt đạo đức, nếu lợn trà trộn vào cơ thể con người, trong khi con người vẫn xài thịt lợn ?”, Hank Greely, chuyên gia đạo đức sinh học ở Đại học Stanford nói với phóng viên BBC.

Cũng theo BBC, do tranh cãi nên tại nhiều quốc gia, như Mỹ, quốc hội hiện đang xem xét dự luật cấm nghiên cứu sinh vật chimera, hình phạt lên tới 1 triệu USD và 10 năm tù. Viện Y học  Quốc gia Mỹ tuyên bố không bao giờ tài trợ cho bất kể dự án nào cho dạng đề tài này, đồng thời hứa  giám sát chặt các thử nghiệm cấy tế bào gốc người vào phôi thai động vật. Trong khi lệnh cấm chưa được ban hành thì ngay tại Mỹ các thử nghiệm nói trên vẫn sôi động và được tài trợ từ phía tư nhân. Đơn giản, nó tạo ra nội tạng cấy ghép, như phẫu thuật cấy ghép gan, thận, thậm chí cả cấy ghép não chữa bệnh Alzheimer... Riêng tại Mỹ có khoảng 120.000 người đang chờ nội tạng hiến tặng, mỗi ngày có chừng 20 người chết vì chờ đã lâu nhưng không đến lượt. Chưa hết, nó còn có thể được sử dụng để thử nghiệm các loại thuốc như bệnh phổi, bệnh xơ nang trong lợn chimera sẽ tốt hơn so với các loài vật khác.

DS. Trang Nhung

(Theo BBC/NGC - 8/2017)

Vì sao chưa có vắc

Theo đó, tháng 6/2016, vắc-xin phòng SXH đầu tiên trên thế giới có tên gọi là Dengvaxia đã được Tổ chức Y tế Thế giới khuyến nghị đưa vào sử dụng. Tới tháng 3/2017, đã có 14 quốc gia đưa vào sử dụng vắc-xin này, bao gồm 3 nước ASEAN như: Thái Lan, Singapore, Philippines. Ở Philippines có thể mua vắc-xin này không cần đơn tại chuỗi cửa hàng sức khỏe Watson.

Về vấn đề này, PGS.TS. Trần Đắc Phu, Cục trưởng Cục Y tế dự phòng (Bộ Y tế) cho biết, hiện nay trên thế giới đang nghiên cứu và thử nghiệm vắc-xin phòng chống SXH tại châu Mỹ. Tuy nhiên, tính miễn dịch của vắc-xin phòng SXH chưa cao, vì vậy thế giới vẫn còn dè dặt khi đưa loại vắc-xin này vào thử nghiệm. Ngành y tế Việt Nam sẽ xem xét trong việc ứng dụng sao cho hiệu quả, an toàn.

Theo Cục trưởng Cục Y tế dự phòng, Bộ Y tế rất chú ý đến vắc-xin này. Việc ứng dụng vắc-xin phòng SXH là cần thiết bởi cả nước đã ghi nhận trên 100 nghìn ca mắc SXH, hơn 84 nghìn trường hợp nhập viện. Số ca mắc SXH so với cùng kỳ năm ngoái tăng gần 48%, tử vong tăng 9 trường hợp. Tuy vậy, muốn được lưu hành tại Việt Nam thì vắc-xin này phải trải qua quá trình nghiên cứu lâm sàng, đánh giá hiệu quả và hoàn thiện các hồ sơ, thủ tục dự kiến sẽ kéo dài hàng năm.

Cán bộ y tế dự phòng kiểm tra dụng cụ chứa nước trong nhà dân. (ảnh: báo Daklak)

Liên quan đến công tác phòng chống dịch SXH tại Hà Nội, ngày 29/8, Sở Y tế Hà Nội cho biết, tính đến nay, 100% số xã, phường, thị trấn trên địa bàn thành phố đã thành lập được hơn 26 nghìn đội xung kích diệt bọ gậy chống SXH, với tổng số hơn 63 nghìn người tham gia; thành lập 4.638 tổ giám sát phòng, chống dịch SXH, với 9.340 người tham gia. Ðây là lực lượng nòng cốt cùng các ban, ngành, đoàn thể tại địa phương tham gia vào công tác vệ sinh môi trường, diệt bọ gậy phòng, chống dịch SXH tại cộng đồng.

Các đội xung kích và các lực lượng khác đã kiểm tra được hơn ba triệu lượt hộ gia đình, hơn 5,6 triệu dụng cụ chứa nước, trong đó xử lý được gần 700 nghìn dụng cụ chứa nước có bọ gậy... Ngoài ra, các đội xung kích, tổ giám sát còn tích cực tham gia tuyên truyền, vận động người dân thực hiện vệ sinh môi trường, diệt bọ gậy tại gia đình và cộng đồng, nhất là thực hiện đầy đủ các nội dung khuyến cáo mà các cơ quan chuyên môn đưa ra trong phòng, chống dịch bệnh SXH.

Trong một diễn biến có liên quan, để phòng chống dịch SXH bùng phát vào mùa tựu trường, hiện nay, Hà Nội đang chạy đua với thời gian trong việc hoàn thành mục tiêu phun hóa chất diệt muỗi ở 100% trường học trước ngày khai giảng năm học mới. Ông Nguyễn Nhật Cảm, Giám đốc Trung tâm Y tế dự phòng Hà Nội cho biết, cùng với việc tiếp tục tổ chức phun thuốc tại ổ dịch và diện rộng ở khu vực công cộng, Hà Nội cũng đang huy động tối đa 22 máy phun hóa chất công suất lớn, hoàn thành việc phun thuốc diệt muỗi tại 2.669 trường học trước ngày 5/9. Cùng đó, ngành y tế cũng sẽ đẩy mạnh tuyên truyền và tăng cường phối hợp với các trường học để triển khai các biện pháp phòng chống dịch bệnh mùa tựu trường, đặc biệt là bệnh tay - chân - miệng.

Xem xét thí điểm thả muỗi Wolbachia giảm thiểu SXH ở phía NamLiên quan đến công tác phòng chống dịch SXH, tại Viện Pasteur TP.HCM, PGS.TS. Nguyễn Thị Kim Tiến, Bộ trưởng Bộ Y tế đã tiếp đoàn nghiên cứu Úc do GS. Scott O’Neill (ĐH Monash) nhằm nghe các chuyên gia Úc trình bày dự án thí điểm mô hình thả muỗi mang tên Wolbachia pipientis - một loại vi khuẩn có trong tự nhiên để ngăn ngừa sự lây truyền của virut Dengue từ vector truyền bệnh chủ yếu là muỗi Aedes aegypti sang người.Theo GS. Scott, ông hy vọng sẽ được triển khai mô hình thí điểm này tại một địa phương ở phía Nam, với quy mô khoảng 300.000 dân. Qua đó, ông hy vọng sẽ chứng minh được tính hiệu quả và an toàn của biện pháp sinh học này ở một nơi gần như là trọng điểm SXH của Việt Nam.Tại buổi làm việc, Bộ trưởng Bộ Y tế nhấn mạnh: Đại diện cho ngành y tế Việt Nam, tôi rất hoan nghênh các nhà nghiên cứu, nhà khoa học đang tìm kiếm các phương pháp mới phòng chống dịch bệnh, trong đó có dịch SXH. Bộ trưởng ủng hộ việc các nhà khoa học Úc mong muốn tiếp tục nghiên cứu triển khai thí điểm và đánh giá hiệu quả phương pháp ngăn ngừa muỗi Aedes aegypti nhằm phòng chống bệnh SXH bằng muỗi mang Wolbachia. Tuy nhiên, việc triển khai như thế nào tại địa phương, nhóm nghiên cứu còn cần phải có sự chấp thuận của UBND các tỉnh và tuân theo những quy định cụ thể của Hội đồng y đức.

An Quý

Thái Bình

Thải độc cơ thể, phương pháp ngăn ngừa ung bướu do thực phẩm bẩn

Những thủ phạm “tấn công” tế bào cơ thể

Bạn có biết rằng, 80.000 hóa chất công nghiệp độc hại được tìm thấy trong môi trường sống. Qua phổi, da, đường tiêu hóa, chúng sẽ chuyển tới cơ quan thải độc của cơ thể và ra ngoài qua thận, da và phổi.

Mặc khác, trong tế bào cũng tự sản sinh ra độc tố (gốc tự do) trong quá trình “trao đổi chất”. Những chất độc nội sinh này có khả năng làm tổn thương và đột biến ADN.

Điều đáng lo ngại là 2 yếu tố này tác động qua lại lẫn nhau, tạo cơ chế tấn công “kép” tới tế bào. Đó là càng nhiều độc tố ngoại sinh sẽ khiến lượng gốc tự do càng tăng.

Khi lượng độc chất được đưa vào cơ thể nhiều hơn mức cơ thể tự đào thải và là những độc chất khó đào thải, chúng sẽ len lỏi và bao vây từng tế bào, tích tụ tại mô mỡ, xương, gan và tế bào thần kinh. Lâu dần các tế bào bị phá hủy, làm thay đổi cấu trúc gen và chính là nguồn gốc của nhiều bệnh tật, từ mệt mỏi kinh niên, nhiễm trùng, lão hoá sớm đến những căn bệnh mãn tính như ung bướu, bệnh tim mạch, tiểu đường…

Khi tế bào bị tấn công bởi độc tố ( Ảnh: Janice Carr)

Glutathione- chất chống oxy hóa quyết định khả năng thải độc cơ thể và tiêu diệt tác nhân gây ung thư

Vitamin C, vitamin E, vitamin D3 và rất nhiều chất khác đều được chứng minh là có khả năng chống lại gốc tự do nhưng không thể so sánh được với những chất chống oxi hóa mà tự cơ thể chúng ta sản sinh mỗi ngày.

Đặc biệt, phát hiện của TS. Robert H. Keller (Hoa Kì) về Glutathione (GSH) đã cho thấy glutathione được coi là vua (hoặc nữ hoàng) của các chất chống ôxy hóa nội sinh nhờ khả năng tự tái tạo, đồng thời tái tạo các chất chống ôxy hóa khác và khả năng chống ôxy hóa (là chất chống ôxy hóa tập trung nhiều nhất trong tế bào)….

Bí mật sức mạnh của nó chính là nhóm lưu huỳnh (SH). Phân tử này hoạt động như một “chiếc chổi” có khả năng hút tất cả các “rác rưởi” bao gồm các gốc tự do và độc tố như thủy ngân và các kim loại nặng… rồi theo mật, phân đào thải khỏi cơ thể.

Cấu trúc Glutathinone

Nghiên cứu đăng tải trên tạp chí Lancet cho thấy nồng độ glutathione cao nhất ở những người trẻ tuổi khỏe mạnh, giảm dần theo tuổi tác và thấp nhất ở những người có bệnh tật và tuổi cao.

Do đó, việc giữ cho cơ thể khoẻ mạnh, ngăn ngừa bệnh tật và hạn chế quá trình lão hoá phụ thuộc rất nhiều vào khả năng duy trì glutathione ở mức cao của cơ thể.

Giải pháp tăng tổng hợp nội sinh Glutathion tối ưu

Một trong kiềng 3 chân của glutathione chính là nhóm lưu huỳnh. Do đó, việc ăn nhiều thực phẩm giàu lưu huỳnh rất quan trọng. Tỏi, hành tây, các loại rau họ cải như bông cải xanh, cải xoăn, collard, cải bắp, cải xoong… chính là các thực phẩm giúp cơ thể tự sản sinh glutathione hiệu quả.

Đặc biệt, hoạt chất BroccoRaphanin® (SGS®) được chiết xuất từ HẠT bông cải xanh hữu cơ, theo tiêu chuẩn Global GAP, có tác dụng chống ung bướu và ngăn ngừa oxy hóa cao từ thiên nhiên và khắc phục vấn đề thiếu hụt Glutathione hiệu quả.

Đáng chú ý, công dụng này đã được các nhà nghiên cứu tại Đại học Y Johns Hopkins (Hoa kì) chứng minh qua hàng loạt công trình nghiên cứu đáng chú ý và trở thành nguồn nguyên liệu quý được FDA chứng nhận và Tập đoàn Frutarom Thụy Sĩ phân phối độc quyền. Hoạt chất này đã được hơn 20 quốc gia, trong đó có Việt Nam và công ty Dược Mỹ phẩm CVI là đơn vị đầu tiên được chuyển giao nguyên liệu này.

Tìm hiểu thêm: Việt Nam là 1 trong 20 nước nhận chuyển giao hoạt chất ngăn ngừa ung thư

Theo nghiên cứu đăng tải trên tạp chí the Nuttrition, chỉ cần bổ sung 300mg hoạt chất này, cơ thể sẽ tự sản sinh lượng Glutathione lên 240% đồng thời tăng lượng enzyme có khả năng thúc đẩy sự gắn kết và đào thải độc tố của Glutathione lên 8 lần, giúp tăng khả năng thải độc cấp tế bào lên nhiều lần, tránh nguy cơ nhiễm độc tế bào, ngăn ngừa ung bướu và các bệnh mãn tính.

Các giáo sư Đại học Y Johns Hopkin đã nghiên cứu và phát hiện ra hoạt chất Broccoraphanin có tác dụng hiệu quả với thải độc cơ thể

Một giải pháp quan trọng khác là tập thể dục. Tập thể dục cũng sẽ làm tăng nồng độ glutathion nội sinh và do đó giúp tăng cường hệ miễn dịch, cải thiện giải độc và tăng cường khả năng “phòng thủ” của cơ thể. Hãy bắt đầu 1 cách từ từ và dần lên 30 phút mỗi ngày cho các hoạt động thể lực mạnh như aerobic, đi bộ, chạy bộ hay chơi thể thao. Chỉ cần 3 lần/tuần là đã giúp tăng sinh glutathinone hiệu quả.

Thực phẩm bảo vệ sức khoẻ DetoxGreen được nghiên cứu bởi Frutarom Thụy Sĩ. Là sản phẩm thải độc cấp độ tế bào đầu tiên được chuyển giao về Việt Nam, có chứa ba hoạt chất BroccoRaphanin™, Theracurmin® và Redivivo®(Lycopene) từ thiên nhiên, được chiết xuất bằng công nghệ hiện đại, có công dụng thải độc kép ở cả gan và tế bào cơ thể

Sản phẩm đã nhận được sự tin dung của hàng chục nghìn người trong đó có những người nổi tiếng như NSND Hoàng Dũng, NS Chí Trung, MC Ốc Thanh Vân, Thúy Hằng, Thúy Hạnh,..

Bạn có thể tìm hiểu thêm về sản phẩm DetoxGreen TẠI Đ Y!

Để được tư vấn cụ thể về phương pháp thải độc tế bào, vui lòng gọi điện đến tổng đài 1800 1796 (miễn cước) để gặp các Dược sĩ.

Để đặt mua hàng nhanh nhất, chọn mua ngay TẠI Đ Y

Số: 01599/2016/XNQC-ATTP

Sản phẩm này không phải là thuốc và không có tác dụng thay thế thuốc chữa bệnh

CẬP NHẬT NGAY CHƯƠNG TRÌNH TÍCH ĐIỂM NHẬN QUÀ, TRÚNG IPHONE 7 VỚI DETOXGREEN

Người bị sốt xuất huyết có dấu hiệu gì?

Thời gian gần đây khu vực gần nhà tôi có nhiều người mắc bệnh sốt xuất huyết nên tôi rất lo lắng. Xin bác sĩ tư vấn giúp những dấu hiệu nhận biết bệnh, cách phân biệt sốt xuất huyết với những bệnh khác và khi nào thì cần đưa đến bệnh viện?

Lê Thị Lan (Cà Mau)

Bệnh sốt xuất huyết do virut Dengue gây ra, nên được gọi tên chính xác là sốt xuất huyết Dengue nhằm phân biệt với các bệnh sốt xuất huyết khác, vì có rất nhiều bệnh có triệu chứng khởi phát và diễn tiến giống với bệnh sốt xuất huyết Dengue. Bệnh thường bắt đầu bằng sốt cao đột ngột, kéo dài liên tục từ 2-7 ngày, kèm theo nhức đầu, chán ăn, buồn nôn, đau sau hốc mắt, đau cơ, đau khớp, da sung huyết, có thể có chấm xuất huyết dưới da, chảy máu chân răng hoặc chảy máu cam.

Có trường hợp diễn tiến nặng hơn, bệnh nhân vật vã, li bì, lừ đừ, đau bụng do gan to, nôn nhiều, xuất huyết niêm mạc, tiểu ít. Trường hợp nặng không điều trị sớm, bệnh nhân bị sốc, hoặc xuất huyết nặng, hoặc suy tạng, có thể tử vong.

Cách xử lý tốt nhất là đưa bệnh nhân đến ngay cơ sở y tế gần nhất ngay khi bị bệnh để được bác sĩ chẩn đoán và theo dõi. Bác sĩ là người quyết định nên điều trị tại nhà hay ở bệnh viện tùy theo diễn tiến bệnh của từng bệnh nhân.

Nếu bệnh nhân được quyết định điều trị tại nhà, cần làm đúng lời dặn của bác sĩ về cách chăm sóc và theo dõi tại nhà để phát hiện sớm khi bệnh nhân có dấu hiệu chuyển nặng để chuyển tới cơ sở y tế kịp thời.

 

 

Bác sĩ Phan Trọng Lân

Ứng dụng hiệu quả kỹ thuật nội soi gây mê tại Bệnh viện đa khoa Bảo Sơn 2

Nội soi tiêu hóa là phương pháp thăm khám trực tiếp tình trạng của các bộ phận trong hệ tiêu hóa gồm: thực quản, dạ dày, tá tràng, đại tràng. Thông qua kỹ thuật này, bác sỹ có thể chẩn đoán phát hiện sớm các tổn thương bệnh lý như ung thư, viêm loét dạ dày, ung thư đại tràng …từ đó đưa ra phương án điều trị phù hợp cho bệnh nhân.

Tuy nhiên, nội soi là một thủ thuật có xâm nhập với phương pháp truyền thống người bệnh sẽ có cảm giác khó chịu, buồn nôn, kích thích nhiều khiến cho nhu động ruột co kéo, gây khó khăn trong việc quan sát cho bác sỹ và nhiều trường hợp thấy đau họng khi nội soi. Thực tế có nhiều người từ chối kỹ thuật này do bị ám ảnh những lần nội soi trước hoặc được mô tả lại, từ đó bỏ lỡ cơ hội phát hiện điều trị bệnh ở giai đoạn sớm.

Hiểu được tâm lý đó, Bệnh viện đa khoa Bảo Sơn đã ứng dụng thành công kỹ thuật nôi soi gây mê từ năm 2015 đồng thời bệnh viện cũng trang bị các thiết bị nội soi tiêu hóa hiện đại thế hệ mới nhất như: monitor khí nén, khí hút …cùng hệ thống quang học có độ phân giải cao được đồng bộ với màn hình chuyên dụng rõ nét qua đó truyền tải hình ảnh trung thực và chính xác giúp bác sỹ nhận biết tốt nhất thương tổn dù là nhỏ nhất ở vị trí khuất. Máy nội soi Olympus nhập khẩu từ Nhật Bản với ống nội soi nhỏ, mềm có thể nội soi được tổng thể các bộ phận thực quản dạ dày, tá tràng, hạn chế tối đa sự khó chịu của bệnh nhân, giúp bác sỹ có thời gian quan sát chi tiết hơn.

Nội soi bằng phương pháp gây mê tại BV Đa Khoa Bảo Sơn

Với đội ngũ GS, Bác sỹ có kinh nghiệm trên 30 năm làm gây mê lâm sàng ở các Bệnh viện như Bạch Mai, Việt Đức …về làm việc cho Bệnh viện Bảo Sơn. Áp dụng các đề tài nghiên cứu khoa học sử dụng thuốc gây mê liều nhỏ trong quá trình thực hiện kỹ thuật, mang lại cảm giác êm dịu cho người bệnh. Thời gian gây mê phụ thuộc vào thời gian nội soi, thông thường từ 5 -7 phút cho nội soi dạ dày và 10 -15 phút cho nội soi đại tràng, lượng thuốc mê rất ít nên không gây hại đến sức khỏe. Bệnh nhân hoàn toàn tỉnh sau khi kết thúc. Chị Hồ Thị Mai ( Nghệ An) mắc bệnh lý về dạ dày, đã nhiều lần thăm khám, điều trị phải can thiệp bằng kỹ thuật nội soi. Nhập viện trong tình trạng đau bụng kéo dài, được các bác sỹ chỉ định thực hiện nội soi dạ dày, thực quản và tiến hành nội soi gây mê. Chị Mai cho biết: “trước đây, tôi đã trải qua vài lần nội soi cảm giác rất khó chịu, buồn nôn, khó thở. Nhưng đến thăm khám tại Bệnh viện Đa Khoa Bảo Sơn, được thực hiện bằng kỹ thuật nội soi gây mê, chỉ trong thời gian 10 phút là nội soi xong mà không có cảm giác phiền muộn”.

GS.BS Hà Văn Quyết – Chuyên gia đầu ngành bệnh lý đường tiêu hóa cho biết : “ Kỹ thuật nội soi tiêu hóa gây mê vừa có thể quan sát các tổn thương dạ dày kỹ lưỡng, phát hiện bệnh chuẩn xác hơn. Hơn nữa, đối với bệnh nhân gặp phải vấn đề về tim mạch, huyết áp thì nội soi gây mê giúp kiểm soát tốt hơn tình trạng các bệnh lý này”.

Thăm khám và điều trị tại Bệnh viện đa khoa Bảo Sơn, bệnh nhân không chỉ cảm thấy thoải mái và dễ chịu bởi công nghẹ nội soi tiên tiến mà còn có cơ hội trải nghiệm không gian khám chữa bệnh hiện đại cùng đội ngũ bác sỹ giỏi chuyên môn, nhiều năm kinh nghiệm. Phòng nội soi được thiết kế theo tiêu chuẩn quốc tế, rộng rãi, đảm bảo vô trùng tuyệt đối. phòng hồi tỉnh đạt chuẩn, giường 5 chức năng có hệ thống bánh đẩy, monitor khí nén khí hút. Qua đó rút ngăn được thời gia thăm khám, chữa bệnh tiết kiệm tối đa chi phí, đem đến sự hài lòng cho mọi khách hàng.

Nội soi gây mê là một trong những kỹ thuật hiện đại được ứng dụng tại Khoa Ngoại Tiêu Hóa – Bệnh viện đa khoa Bảo Sơn. Trong thời gian tới, khoa định hướng tiếp tục chú trọng đầu tư trang thiết bị, ứng dụng kỹ thuật mới, nâng cao trình độ chuyên môn nhằm cung cấp dịch vụ y tế chất lượng cao, an toàn, than thiện vì sức khỏe cộng đồng.

Cao xương ngựa giúp điều trị thiếu hồng huyết cầu

Chị uống rất nhiều loại thuốc nhưng tình trạng bệnh vẫn không thuyên giảm. Trong thời gian đó chị thường xuyên phải đi khám và kiểm tra định kỳ. Mỗi lần khám là mỗi lần vất vả tốn kém và rất mệt mỏi vì chứng bệnh đeo bám.

Trong lúc đang thất vọng về căn bệnh của mình, tình cờ chị được một người quen cho biết về tác dụng của cao xương ngựa có thể hỗ trợ trị bệnh thiếu hồng huyết cầu máu của mình. Chị rất mừng, trong đầu bắt đầu le lói một tia hy vọng. Theo chỉ dẫn, chị đã mua cao xương ngựa của công ty Chu Việt, một ngày uống một lần bằng cách hấp cơm, uống hết 1 lạng cao, chị thấy trong người có những thay đổi rất rõ rệt. Tay chân không còn bủn rủn, mặt mày không bị xây xẩm nữa.

Lúc này chị đã thật sự bị chinh phục bởi cao xương ngựa của Chu Việt. Chị và gia đình quyết định chỉ chuyên dùng cao xương ngựa. Kể đến đây nét mặt chị T. chợt sáng hơn. Chúng tôi đọc được trong ánh mắt ấy là niềm tin và hy vọng.

Chị kể tiếp: Tôi rất mừng vì đã sử dụng cao xương ngựa sớm hơn những bệnh nhân khác. Cho đến nay, tôi đã uống đến sáu lạng cao xuong ngựa. Từ khi uống cao xương ngựa, tôi thấy khỏe hẳn ra, việc gì cũng làm đươc, kể cả những việc nặng nhọc mà không còn sợ đổ bệnh trở lại. Trong người tôi lúc nào cũng có cảm giác thèm ăn và ăn được nhiều. Giấc ngủ của tôi cũng sâu hơn. Tôi không đến bệnh viện khám nhưng cảm nhận được hồng huyết cầu trong máu đang dần hồi phục trở lại.

Những người hàng xóm ai cũng bảo chị T. ngày hôm nay không còn là chị của những tháng trước với bộ dạng uể oải, ủ rũ nữa. Như có phép màu, tóc chị giờ đã xanh mượt trở lại, người cũng mập lên 3-4kg, da tươi sáng hơn.

Trước đây chị T. làm nghề bốc đá, một công việc rất nặng nhọc đã lấy đi một phần sức khỏe của chị. Sau đó do sức khỏe yếu hơn, chị đi bán trái cây dạo và bán hàng tạp hóa tại nhà. Giờ đây khi sức khỏe đã thật sự bình phục, chị còn nói sẽ đi bốc đá trở lại như trước. Điều đó cũng minh chứng được rằng chị T. đã hoàn toàn chiến thắng được bệnh thiếu hồng huyết cầu máu nhờ sự hỗ trợ điều trị của cao xương ngựa.

Tạm biệt chị T. chúng tôi ra về nhưng không quên nhắc chị hãy trở lại bệnh viện để khám sức khỏe thêm một lần nữa.

Cao ngựa Chu Việt Cao ngựa Chu Việt được bào chế từ xương ngựa trên dây chuyền khép kín, công nghệ tiên tiến, được giám sát chặt chẽ từ nguyên liệu đầu vào, nguồn gốc… đảm bảo về dinh dưỡng và tiêu chuẩn an toàn vệ sinh thực phẩm theo qui định của Bộ Y tế. Cao ngựa Chu Việt đạt tiêu chuẩn xuất khẩu và được cơ quan quản lý thực phẩm Bộ Nông nghiệp Hoa Kỳ cho phép nhập khẩu và lưu hành tại Mỹ. Công dụng: Giúp bổ sung đạm, axit amin, canxi, photpho, collagen, omega 3-6-9, DHA và một số vi chất dinh dưỡng cần thiết cho cơ thể. Giúp cơ thể khỏe về tổng thể, đặc biệt là xương khớp, da, tóc, móng. Hỗ trợ điều trị thoái hóa, đau nhức xương khớp, dãn dây chằng và điều hòa các hoạt động sinh lý, tim mạch. Giúp ngăn ngừa lão hóa da, hạn chế nếp nhăn trên da, giúp làn da mịn màng tươi trẻ hơn. Giúp nâng cao thể trạng, tăng sức đề kháng, phục hồi sức khỏe nhanh, phòng ngừa bệnh tật. Dùng cho người suy nhược, người mới ốm dậy, trẻ em suy dinh dưỡng, phụ nữ có thai hoặc đang cho con bú. Hỗ trợ phát triển chiều cao cho trẻ ở độ tuổi đang lớn. Giúp bổ dưỡng sức khỏe cho người lao động nặng, vận động viên thể thao. GPQC: 514/2011/TNQC - ATTP Lưu ý: Sản phẩm này không phải là thuốc, không có tác dụng thay thế thuốc chữa bệnh. Để biết thêm chi tiết độc giả có thể truy cập website: www.caonguachuviet.vn Sản phẩm được sản xuất tại Công ty CP Tài chính Đầu tư Chu Việt (gọi tắt Chu Việt).

4 cách thải độc cơ thể hiệu quả mà đơn giản không ngờ

Dưới đây là gợi ý 4 cách thải độc cho cơ thể cực kì đơn giản, có thể thực hiện tại nhà mà bạn nên thử.

Tập thể dục:

Đây là việc làm đơn giản và bình thường nhất mà bất kì ai trong chúng ta cũng đều nghe nói.

Yoga hoặc nhảy dây đều đặn mỗi ngày đều tốt. Bên cạnh đó, bạn có thể phối hợp khí công hoặc nhiều bài tập khác có ích cho sức khỏe.

Ăn nhiều chất xơ

Thay đổi chế độ dinh dưỡng bằng cách bổ sung nhiều chất xơ cho khẩu phần ăn mỗi ngày. Gạo lứt, trái cây và rau sạch là những món cần cập nhật ngay trong thực đơn của bạn.

Theo nghiên cứu, củ cải đường, củ cải, cây artiso, cải cắp, súp lơ xanh, tảo xoắn, tảo biển rất tốt để loại độc tố.

Suy nghĩ tích cực

Một trong những nguyên nhân sản sinh ra bệnh tật ở người ít ai biết chính là stress. Khi căng thẳng, cơ thể thường giải phóng một lượng lớn hormone cortisol, góp phần làm xuất hiện bệnh cao huyết áp, béo phì và tiểu đường. Ngoài ra, stress còn là nguyên nhân khiến tinh thần ủ rũ và trì trệ mọi hoạt động. Vì vậy, suy nghĩ và nhìn nhận mọi việc theo một hướng tích cực cũng là một cách thải độc cơ thể hiệu quả mà đơn giản.

Giải độc cơ thể từ nước uống

Những món ăn khoái khẩu hàng ngày chúng ta hay nạp vào cơ thể như thức ăn nhanh (gà rán,khoai tây chiên, hamburger) hay các loại nước ngọt có gas chứa rất nhiều axit dư thừa có hại cho cơ thể. Các loại đồ ăn này khi đi vào cơ thể nhiều sẽ gây ra tình trạng axit hóa cơ thể.

Để chống lại tình trạng dư thừa axit, cơ thể chúng ta sẽ có cơ chế tự cân bằng, bằng cách sử dụng lượng Canxi lấy từ xương và răng để trung hòa lượng axit có hại. Nếu tiếp tục duy trì tình trạng này bằng cách vẫn nạp nhiều axit dư thừa vào cơ thể, trong một thời gian dài, sẽ dẫn đến tình trạng loãng xương, răng yếu, hoặc phát sinh các vấn đề về bệnh xương khớp do cơ thể luôn trong tình trạng thiếu hụt Canxi.

Do vậy, để giúp cơ thểngăn ngừa tình trạng axit hóa, chúng ta có thể sử dụng nhiều thực phẩm có chứa nhiều ion kiềm để trung hòa như rau xanh, củ quả, trái cây tươi hoặc đơn giản hơn là sử dụng nước Pi để giúp cơ thể giải độc một cách an toàn và hiệu quả. Nước Pi, không chỉ là loại nước đã được lọc sạch các tạp chất độc hại, vi khuẩn, kim loại nặng mà còn chứa nhiều ion kiềm và khoáng chất có lợi cho cơ thể. Việc uống nước Pi hàng ngày sẽ giúp trung hòa một cách chủ động các axit dư thừa mà chúng ta nạp vào mà còn giữ cho cơ thể luôn luôn đủ các khoáng chất, phòng chống chủ động các bệnh mãn tính: loãng xương, răng yếu hoặc thiếu hụt Canxi là nguyên nhân chính gây ra các bệnh mãn tính về xương khớp, giúp cho cơ thể luôn khỏe mạnh. Uống nước Pi cũng là một cách thải độc cho cơ thể Máy tạo nước Pi Biontech BTM-303D Chỉ với một thiết bị máy tạo nước Pi đã hoàn toàn có thể: ● Bổ sung Canxi ● Ngăn ngừa các bệnh loãng xương ● Tăng cường hệ thống miễn dịch ● Ngừa các bệnh mãn tính như: tiểu đường, gout, mỡ máu, ung thư, tim mạch,… ● Thải độc rượu bia. ● Phòng bệnh dạ dày, giúp trung hòa axit dư trong cơ thể. Máy tạo nước Pi Biontech đã thực sự trở thành một thiết bị không thể nào thiết đối với cuộc sống, sức khỏe con người hiện đại ngày nay. Tham khảo thêm tại: CTY TNHH EUROMADE VIỆT NAM (Đại diện tập đoàn Biontech Hàn Quốc) Website: http://www.nuocpi.com/ Hotline: 0968 618 058 Showroom: P2715 Ruby 2, Gold mark city, 136 Hồ Tùng Mậu, Bắc Từ Liêm, Hà Nội.

Vì sao phải dùng thuốc tăng huyết áp đến hết đời?

Bác sĩ đã dặn là phải uống thuốc đều đặn và đi khám định kỳ. Tuy nhiên, do huyết áp đã ổn định nên bố tôi đòi bỏ thuốc. Xin bác sĩ tư vấn bố tôi có nên ngừng thuốc không?

Nguyễn Trọng Khoa(Hà Nội)

THA được coi là “kẻ giết người thầm lặng” bởi nó thường không có triệu chứng như chúng ta vẫn thường nghĩ (đau đầu, nóng bừng mặt...) cho đến khi gây ra những biến chứng nguy hiểm. Việc điều trị THA phải đạt được 2 mục đích: Một là giữ huyết áp ổn định và phòng ngừa lâu dài các biến chứng của bệnh (đột quỵ, nhồi máu cơ tim...). Hai là nếu đã xảy ra các biến chứng thì điều trị tích cực chống tái phát và hạn chế tối đa tiến triển của bệnh.

Muốn phòng ngừa lâu dài các biến chứng, cần phải tuân thủ một nguyên tắc quan trọng nhất: Điều trị THA là một điều trị suốt đời. Nghĩa là khi huyết áp đã hạ xuống mức bình thường và ổn định, người bệnh vẫn phải dùng thuốc điều trị liên tục, hằng ngày theo chỉ định của bác sĩ chuyên khoa. Mặc dù đây là nguyên tắc quan trọng nhất, nhưng trên thực tế lâm sàng thì có rất nhiều bệnh nhân sau khi uống thuốc được một thời gian, thấy huyết áp ổn định và sức khỏe tốt thì đã tự ý bỏ thuốc mà không đi khám lại bệnh... Cho đến khi họ thấy xuất hiện trở lại các triệu chứng, biến chứng hoặc đo huyết áp thấy cao, lúc đó mới lại dùng thuốc. Điều trị như vậy sẽ không hiệu quả và không có tác dụng dự phòng được các biến chứng. Vì vậy, dù huyết áp đã trở về bình thường, cảm thấy khỏe mạnh, làm việc và sinh hoạt bình thường, thì người bệnh vẫn phải duy trì uống thuốc đều đặn, có như vậy mới đạt được mục đích điều trị như đã nêu trên.

Ngoài dùng các thuốc điều trị tăng huyết áp, một biện pháp khác cũng rất quan trọng, bắt buộc và song song với dùng thuốc đó là: Từ bỏ các thói quen nguy hại (hút thuốc lá, uống nhiều rượu, thói quen ăn mặn, lười vận động); giảm cân nặng (nếu có thừa cân); tăng cường tập luyện thể lực hằng ngày (tùy theo khả năng thể lực của mỗi người mà có các biện pháp tập luyện thích hợp). Hạn chế ăn mỡ động vật và các thức ăn giàu cholesterol (như phủ tạng động vật)...

BS. Lê Anh Tiến

Xúc động người mẹ trì hoãn phẫu thuật khối u tuyến vú `khủng` để sinh con

Thông tin từ BV K Trung ương cho biết, bệnh nhân Đỗ Thị G. (26 tuổi, quê quán Hà Nội) phát hiện có cục u tại vùng ngực phía bên phải khi đang mang thai tháng thứ 2. Sau khi đi khám, các bác sĩ đã thăm khám và sinh thiết chẩn đoán bệnh nhân mắc bệnh u Phyllode tuyến vú giáp biên.

Với kết quả sinh thiết chẩn đoán này, các bác sĩ chuyên khoa ung thư cũng như chuyên khoa sản phân tích những rủi ro có thể có khi gây mê, phẫu thuật và dùng thuốc hậu phẫu, bệnh nhân quyết định trì hoãn phẫu thuật đến sau sinh.

Trong thời gian mang thai, u phát triển rất nhanh. Nhưng may mắn, nhờ sự nỗ lực của người mẹ và sự trợ giúp y tế từ các bác sĩ, em bé đã chào đời an toàn. Và sau khi sinh 2 ngày, sản phụ G. đã nhập viện điều trị tại khoa Ngoại vú, Bệnh viện K Trung ương.

Hình ảnh u tuyến vú rất to, chiếm toàn bộ tuyến vú phải của bệnh nhân G.

Tại đây các bác sĩ khoa Ngoại Vú đã khám sơ bộ và chỉ định làm được làm các xét nghiệm đánh giá toàn trạng, chụp phim đánh giá tổn thương. Qua hình ảnh chụp phim cho thấy, u lớn và chiếm toàn bộ tuyến vú phải của bệnh nhân.

Sau khi đánh giá có thể phẫu thuật được, bệnh nhân đã được chuẩn bị tiến hành phẫu thuật: Cắt toàn bộ tuyến vú phải.

Ngày 29/8/2017, các bác sỹ của khoa Ngoại B (Ngoại vú), Bệnh viện K tại cơ sở Tân Triều đã tiến hành phẫu thuật và loại bỏ khối u Phyllode tuyến vú khá to cho bênh nhân. Ekíp mổ gồm: TS.BS Lê Hồng Quang (Trưởng khoa ngoại vú), ThS.BS Hoàng Anh Dũng và BSNT Đạt đã tiến hành phẫu thuật và loại bỏ khối u. Sau nhiều giờ tiến hành phẫu thuật, ê kíp đã phẫu thuật thành công và cắt khối u khổng lồ. Sau phẫu thuật BN được điều trị và khám bệnh tích cực.

Các bác sĩ BV K Trung ương tiến hành cắt bỏ khối u.

Hiện, tình trạng bệnh nhân ổn định, đã có thể ra viện và có thể phẫu thuật tạo hình tái tạo tuyến vú thì 2 khi bệnh nhân mong muốn.

TS.BS Lê Hồng Quang, Trưởng khoa Ngoại B, Bệnh viện K cho biết: U phyllode tuyến vú là bệnh lý đặc biệt của tuyến vú, có tính chất phát triển rất nhanh, dễ tái phát, dễ tăng độ ác tính. U Phyllode có 3 độ: U Phyllode lành tính, U Phyllode giáp biên, U Phyllode ác tính. Với U Phyllode ác tính, phải phẫu thuật rất rộng rãi và nếu u quá to phải cắt hết tuyến vú và kèm theo điều trị xạ trị.

Dương Hải

Tiểu không kiểm soát

Rối loạn này ảnh hưởng đến sức khỏe, khiến người mắc tự ty mặc cảm hạn chế giao tiếp xã hội, nặng hơn gây rối loạn tâm thần, hạnh phúc của bệnh nhân.

Bệnh hay gặp ở nữ giới

Tiểu không kiểm soát hay còn gọi là tiểu tiện không tự chủ được xác định là bất kỳ sự phàn nàn về sự rò rỉ nước tiểu không tự chủ gây khó chịu.Tiểu không kiểm soát là một dấu hiệu hay triệu chứng của rối loạn chức năng đường tiểu chứ không phải là một bệnh.

Tiểu không kiểm soát thường gặp và gây khó chịu ở người cao tuổi. Tỉ lệ mắc tăng theo tuổi và tăng theo mức độ suy yếu cơ thể, và nữ nhiều hơn nam. Theo thống kê, tỉ lệ mắc chứng tiểu không kiểm soát vào khoảng 35% phụ nữ lớn tuổi và 22% nam giới lớn tuổi, tỉ lệ bệnh tăng cao ở các nhà dưỡng lão có thể lên đến 60%. Tại nước ta, chưa có số liệu chính thức về chứng bệnh này. Chứng tiểu không kiểm soát thay đổi theo mức độ nghiêm trọng từ hiện tượng xì nước tiểu khi có gia tăng áp lực ổ bụng khi gắng sức khi ho… tới mức độ són tiểu liên tục, đến nặng hơn là tiểu không kiểm soát có kèm theo đại tiện không tự chủ.

Một số biểu hiện thường gặp

Chứng tiểu không kiểm soát có nhiều nguyên nhân tại bàng quang, tại cơ thắt hoặc từ sự bất đồng vận bàng quang cơ thắt hoặc từ căn nguyên thần kinh. Hậu quả thực thể của chứng tiểu không kiểm soát là nguy cơ nhiễm khuẩn niệu ngược dòng, nếu không ngăn chặn dễ dàng gây nhiễm khuẩn huyết, nhiễm khuẩn mủ thận gây suy thận và tăng huyết áp.

Đối với chứng tiểu không kiểm soát do gắng sức thường gặp ở nữ nhiều hơn nam, xảy ra khi bệnh nhân có hoạt động gắng sức như: ho, hắt hơi, rặn, cười, khiêng vật nặng… lượng nước tiểu thường thoát ra ít. Mức độ được coi là bệnh lý được định nghĩa là thường xảy ra nhiều hơn 2 lần mỗi tháng. Các phụ nữ béo phì, chửa đẻ nhiều lần, mãn kinh… Ở nam giới thường gặp sau phẫu thuật tuyến tiền liệt, nhất là cắt bỏ tuyến tiền liệt tận gốc dễ mắc chứng tiểu không kiểm soát này.

Đối với chứng tiểu không kiểm soát gấp (đái vãi) thường do suy yếu chức năng lưu giữ nước tiểu của bàng quang hay gặp khi thời tiết lạnh, rối loạn tinh thần, rửa ráy bằng nước. Ở nam giới chứng tiểu không kiểm soát gấp có thể là biểu hiện tắc nghẽn dòng tiểu, bệnh lý thần kinh, xạ trị vùng tiểu khung. Đối với trường hợp đái rỉ hay gặp ở bệnh nhân suy yếu co bóp bàng quang, hoặc tắc nghẽn đường ra của bàng quang nhất là nam giới bị phì đại tuyến tiền liệt chèn ép đường ra cổ bàng quang, ở nữ có thể do sa tử cung, hoặc do táo bón.

Đối với chứng tiểu không kiểm soát hoàn toàn nghĩa là đái rỉ liên tục cho thấy nguyên nhân có thể thấy rối loạn chức năng bàng quang do bệnh lý thần kinh: tổn thương tủy sống, đột quỵ, tổn thương thần kinh ngoại biên, sau cắt bỏ tuyến tiền liệt tận gốc ở nam giới.

Dễ nhận biết nhưng điều trị khó

Chứng tiểu không kiểm soát dễ nhận thấy nhưng để tìm hiểu nguyên nhân gây ra cũng rất phức tạp.

Ở người cao tuổi nhiều bệnh lý có thể gây ra tình trạng chứng tiểu không kiểm soát hoặc làm bệnh nặng lên (nguyên nhân là do các bệnh lý gây ra tình trạng đa niệu, tiểu đêm, tăng áp lực ổ bụng và rối loạn hệ thần kinh trung ương), các bệnh lý ảnh hưởng đến chứng tiểu không kiểm soát gồm: bệnh nhân mắc các bệnh suy tim, đái tháo đường, bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính, rối loạn thần kinh, đột quỵ, sa sút tâm thần, đa xơ cứng, rối loạn nhận thức, rối loạn giấc ngủ (hội chứng ngừng thở khi ngủ). Do đó, điều trị các bệnh lý này có thể điều trị khỏi hoặc cải thiện tình trạng chứng tiểu không kiểm soát.

Bệnh nhân sẽ được chỉ định điều chỉnh việc sử dụng các thuốc có thể gây ra chứng tiểu không kiểm soát và có thể được sử dụng các miếng thấm (băng tã), chụp tiểu bao quy đầu ở nam giới, nón chụp âm hộ ở nữ giới để hứng nước tiểu, hoặc đặt xông tiểu (cách quãng hoặc liên tục): có thể thích hợp với một số bệnh nhân giúp ngăn chặn chứng tiểu không kiểm soát, tuy nhiên phải được các nhân viên chăm sóc sức khoẻ chuyên nghiệp thực hiện. Không nên thực hiện ở bệnh nhân bị nhiễm khuẩn tiết niệu, kích thích bàng quang, sỏi bàng quang…

Đối với một số trường hợp các bác sĩ sẽ chỉ định sử dụng thuốc đặc hiệu để cải thiện tình trạng chứng tiểu không kiểm soát. Các can thiệp không xâm lấn như: kích thích điện học bằng các điện cực bề mặt tại tầng sinh môn, da vùng xương mu, thành âm đạo; Sử dụng các xung từ tại vùng tầng sinh môn và xương cùng cũng được xem xét để cải thiện chứng tiểu không kiểm soát. Đối với một số trường hợp cụ thể khi sử dụng các biện pháp không cải thiện có thể xem xét đến phương pháp phẫu thuật.

Lời khuyên của thầy thuốc
Đối với bệnh nhân mắc chứng tiểu không kiểm soát ngoài việc tuân thủ chỉ định dùng thuốc và khám định kỳ thì cần thay đổi lối sống bằng cách không dùng các đồ uống có caffeine vì có thể gây kích thích hệ thần kinh trung ương, lợi tiểu, giãn cơ thắt niệu đạo dễ gây tiểu gấp và tiểu nhiểu lần. Hằng ngày cần tập thể dục và các bài tập Kegel (tập co thắt lặp đi, lặp lại các cơ vùng tầng sinh môn): tập thể dục giúp giảm cân nặng, giảm tình trạng thừa cân béo phì, bài tập Kegel làm săn chắc cơ vùng tầng sinh môn giúp cải thiện chứng chứng tiểu không kiểm soát.Cần kiểm soát lượng nước đưa vào (nước và các loại dịch truyền): thường khuyên bệnh nhân dùng khoảng 1.500ml/ngày, hạn chế nước buổi tối.Đối với nam giới hay nghiện thuốc lá, thuốc lào cần ngừng hút. Luyện tập bàng quang và thói quen đi tiểu:theo chế độ tránh đi tiểu ngay lập tức, lập kế hoạch đưa bệnh nhân vào nhà vệ sinh theo giờ (ban ngày 2h/ lần, ban đêm 4h/ lần) có thể cải thiện triệu chứng sau vài tháng, phương pháp này có thể phù hợp với bệnh nhân chứng tiểu không kiểm soát gấp và chứng tiểu không kiểm soát hỗn hợp (bệnh nhân phải có chức năng nhận thức còn tốt và có động lực phấn đấu điều trị).

ThS. NGUYỄN VĂN THÀNH

Chương trình Workshop thiết bị thính học của Hội TMH Hà Nội

Đại diện cho Hội TMH Hà Nội, PGS. TS. BS. Lương Hồng Châu, nguyên Phó Giám đốc bệnh viện TMH TW Nguyên Giám đốc Trung tâm Đào tạo & Chỉ đạo tuyến đã phát biểu mở đầu chương trình, kêu gọi trách nhiệm của các cán bộ y tế nói chung về thực hiện chăm sóc thính lực cho trẻ em và người dân Việt Nam nói chung, đặc biệt khi dân số càng ngày tuổi thọ càng cao. Bên cạnh các chỉ định quen thuộc là đo thính lực và nhĩ lượng thông thường, cũng nên đưa các chỉ định về test TEN & QuickSINTM…test thăm dò chức năng vòi nhĩ khi màng nhĩ còn nguyên vẹn hoặc thủng màng nghĩ trong chi định thăm khám thường quy.

Chương trình thu hút hơn 100 nhà chuyên môn, cán bộ ngành y tế thuộc lĩnh vực Tai Mũi Họng miền Bắc tham dự

PGS.TS.BS. Lương Hồng Châu phát biểu khai mạc buổi workshop tập huấn thính học lâm sàng

Bên cạnh hệ thống trang thiết bị thính học cơ bản đã và đang được sử dụng phổ biến trên thế giới, Inventis - nhà nghiên cứu và phát triển và sản xuất cũng mang đến những bước phát minh có tính đột phá với ứng dụng công nghệ thông tin của máy tính bảng, iPad hoặc laptop để điều khiển thực hiện các test đo thính học cho bệnh nhân. Inventis cũng giới thiệu những thiết bị mới giúp chuyên gia thính học đánh giá được hiệu quả hiệu chỉnh máy trợ thính phục vụ bệnh nhân. Hơn thế nữa Inventis còn cung cấp thiết bị kiểm định hiệu chuẩn cho các trang thiết bị thính học tại các bệnh viện, phòng khám & trung tâm trợ thính. Lần đầu tiên các nhà chuyên môn, cán bộ y tế Việt Nam được trải nghiệm & thực hành trực tiếp trên tất cả các trang thiết bị thính học hiện đại của Inventis (Ý).

Kỹ sư Riccardo Rizzoli (Ý) giới thiệu phát minh tân tiến nhất ứng dụng cho chăm sóc thính học

Các cán bộ y tế ngành Tai Mũi Họng rất thích thú với thao tác thực hành test đo thính lực tự động của Inventis, tự trả lời kết quả để khám sức khỏe nhanh chóng và tiết kiệm chi phí

Cũng trong chương trình lý thuyết, chuyên gia thính học Amirah Anwar Binti đã trình bày các protocol chẩn đoán & chăm sóc thính học tại bệnh viện phân chia theo độ tuổi bệnh nhân, từ lúc sơ sinh tới khi về già. Nội dung đã được các đại biểu học viên đánh giá cao về tính hệ thống và ứng dụng thực tế.

Chuyên gia thính học Amirah Anwar Binti (Malaysia) trả lời các câu hỏi về chẩn đoán thính học

Hỏi đáp và hào hứng với cơ hội trực tiếp sử dụng thiết bị cũng các kỹ sư nước ngoài

Inventis tự hào là một trong số rất ít nhà xản xuất trên thế giới có khả năng cung cấp đầy đủ các chủng loại trang thiết bị phục vụ chuyên sâu cho ngành thính học, cũng như cung cấp những tính năng tân tiến cho các thiết bị dòng cao cấp nhất thế giới với màn hình cảm ứng và phần mềm thông minh quản lý dữ liệu test đo. Trang thiết bị thính học của Inventis có phổ rộng với các cấp độ chức năng đầy đủ phù hợp cho nhiều cơ sở thuộc ngành vệ sinh lao động, Viện giám định y khoa, Viện Sức khỏe Nghề nghiệp & Môi trường, Các Trung tâm y tế dự phòng, các TT bảo vệ sức khỏe cũng như các Bệnh viện đa khoa hoặc Bệnh viên chuyên khoa TMH.

Trợ thính Cát Tường sẽ luôn tiếp tục đóng góp để giới thiệu và cập nhật thông tin chuyên môn về lĩnh vực thính học cùng với các cán bộ y tế Việt Nam từ những năm 1997 tới nay. Chúng tôi luôn coi trọng phát triển chuyên môn để hoàn thiện chất lượng phục vụ cho người khiếm thính Việt Nam, nâng tầm ngang với các nước trong khu vực châu Á.

Thông tin liên hệ:

Website: www.cattuonghearing.vn

Hotline tư vấn thiết bị: BS. Hoàng Hải Vân 0977 795 888

Cách phân biệt triệu chứng ho

Ho do bệnh ở đường hô hấp

Viêm mũi họng:Ho do viêm họng cấp thường thấy ho có đờm hoặc ho khan kèm theo sốt cao hoặc không có sốt. Ngoài ho, người bệnh cảm thấy nuốt vướng, cảm giác rát họng. Khi khám thấy họng đỏ, có hạt hoặc có mủ hoặc thấy amidan sưng đỏ. Ho do viêm thanh quản cũng có triệu chứng ho khan kèm theo giọng nói khàn hoặc mất tiếng.

Ho kèm theo hắt hơi sổ mũi là dấu hiệu của cảm cúm

Viêm khí – phế quản: Khi bị viêm khí quản, phế quản cấp thì ngoài sốt cao, thì giai đoạn đầu ho khan, giai đoạn sau có đờm. Đờm có thể đặc hoặc loãng, màu trắng hoặc vàng. Từ các triệu chứng này nếu được nhận biết sớm và đi khám, dùng thuốc sớm sẽ mau khỏi bệnh.

Ho do viêm phế quản mạn thường gặp ở người hút thuốc lá (75%). Ho có nhiều đờm, mỗi năm ho khạc 3 tháng, trong vòng hai năm liền. Bệnh hay tái phát do những đợt bội nhiễm hoặc tiếp xúc với các tác nhân gây viêm như không khí lạnh, độ ẩm cao, hít phải hơi độc.

Ho kèm theo tiếng rít là biểu hiện của viêm tiểu phế quản, cần đưa trẻ đến bác sĩ để được khám bệnh

Với bệnh giãn phế quản thì thường ho nhiều về buổi sáng, có rất nhiều đờm. Khi để đờm vào dụng cụ thủy tinh, đờm sẽ lắng thành 3 lớp: dưới là mủ, giữa là chất nhày, lớp trên cùng là bọt lẫn dịch. Giãn phế quản có khi ho ra máu và hay tái phát do đợt bội nhiễm.

Bệnh hen phế quản thường gặp ở lứa tuổi trẻ và trung niên. Người bệnh không bị sốt nhưng lại có khó thở từng cơn, cơn hay gặp về ban đêm, trong lúc khó thở thấy tiếng rít cò cử. Sau cơn bệnh nhân ho và khạc ra nhiều đờm trắng, loãng. Hay tái phát nhiều lần do bội nhiễm, khi đó thì đờm có màu vàng.

Ung thư phế quản: Gặp ở người già, người hút thuốc lá. Người bệnh gầy sút nhanh, ăn uống kém, đau ngực, ho ra máu. U chèn ép nhiều gây khó thở, xẹp phổi. Cần phải chụp Xquang, chụp cắt lớp vi tính lồng ngực để xác định.

Bệnh ở phổi: Khi bị viêm phổi thì ho ho có đờm quánh, dính, màu rỉ sắt kèm theo sốt cao, rét run, đau ngực. Khi xét nghiệm, bạch cầu trong máu tăng cao. Chụp Xquang phổi có hình ảnh viêm phổi.

Bệnh lao phổi sẽ khiến ho dai dẳng, ra đờm đặc, có khi lẫn máu hoặc ho ra máu tươi. Ngoài ra, bệnh nhân có sốt nhẹ về chiều, người gầy, sút cân, chán ăn.

Khi bị áp-xe phổi, bệnh nhân sẽ sốt cao, đau ngực, kèm theo ho khan hoặc có đờm. Khi ổ áp-xe vỡ thông vào phế quản thì ho ra nhiều đờm như mủ, mùi tanh hoặc rất thối.

Ho do bệnh bụi phổi gặp ở người tiếp xúc với bụi ở công trường, hầm mỏ, làm đường, công nhân nhà máy dệt, may, xi-măng... Bệnh nhân ho kéo dài, ra đờm màu đen, đục. Những đợt bội nhiễm thì ho tăng hơn. Bệnh kéo dài, ảnh hưởng đến toàn thân.

Bệnh màng phổi: Viêm màng phổi có dịch, ho do màng phổi bị kích thích, ho khi thay đổi tư thế.

Ho do bệnh ngoài đường hô hấp

Ho ở bệnh bạch hầu thanh quản: Tiếng ho ông ổng, thể trạng toàn thân nhiễm trùng, nhiễm độc nặng. Có màng trắng ở họng, gây khó thở, nhiều khi phải mở khí quản.

Ho gà: Gặp ở trẻ nhỏ, có sốt. Ho từng cơn, cuối cơn ho có tiếng rít như tiếng rít của gà gáy. Ho nhiều có thể vỡ phế nang, gây tràn khí màng phổi.

Ho do dị vật đường hô hấp: Bệnh nhân ho sặc sụa, mặt tím tái, có tiếng thở rít, người ngột ngạt như sắp chết. Khi dị vật xuống sâu và ổn định thì đỡ ho, đỡ khó thở. Dị vật gây viêm nhiễm thì ho có đờm hoặc có máu, ho dai dẳng, sốt cao, đau ngực.

Ho do các nguyên nhân tim mạch: Tăng áp lực động mạch phổi, phổi bị ứ huyết, gặp trong các bệnh hẹp van hai lá, tâm phế mạn, suy tim, viêm màng ngoài tim khô hoặc có dịch. Áp-xe gan, dưới cơ hoành: Gây phản ứng phổi - màng phổi, kích thích màng phổi gây ho khan kèm theo đau tức ngực.

Ho do sử dụng một số thuốc: Một số thuốc (ví dụ như tăng huyết áp) gây ho khan ở vài người bệnh. Khi bắt đầu uống thuốc, bệnh nhân thấy ho khan mà không bị ngứa hay rát họng (chỉ khi ho nhiều gây kích ứng mới rát họng), ho nhiều về đêm thì nghĩ ngay đến tác dụng phụ của thuốc. Cần trao đổi với dược sĩ hoặc bác sĩ để được biết rõ hơn và được điều chỉnh thuốc kịp thời.

Ngoài ra, khi phụ nữ có thai, u xơ tử cung, bệnh trào ngược dạ dày, người rối loạn tinh thần... hoặc mắc một số bệnh toàn thân kèm viêm đường hô hấp cũng có ho, như bệnh cúm, sởi, bạch cầu, thương hàn, rubeol, nhiệt thán. Ho còn gặp trong trường hợp nhiễm không khí nóng hoặc lạnh, hít phải các hơi độc, hóa chất, thuốc lá gây kích thích niêm mạc đường hô hấp.

Điều trị ho

Về điều trị ho thì việc quan trọng là phải điều trị nguyên nhân, nhưng điều trị triệu chứng ho và làm cho đờm thoát ra ngoài (khi có đờm) lại rất cần thiết. Thuốc ho có nhiều loại: thuốc có tác dụng trên trung ương (trung tâm hô hấp như dextromethorphan, mocphin, codein) và các thuốc làm tan đờm, loãng đờm (tecpin). Tuy nhiên các thuốc này cũng có những tác dụng phụ hoặc tai biến. Chẳng hạn như các thuốc trung ương gây ức chế trung tâm hô hấp, không nên dùng cho người già, trẻ em, người có viêm phế quản mạn tính, đặc biệt là bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính và người suy hô hấp. Thuốc codein không dùng cho người táo bón và thận trọng cho người bị hen... Tùy theo từng trường hợp ho cụ thể mà các bác sĩ sẽ có quyết định.

Thuốc ho phải dùng với liều lượng tối thiểu, cần dùng đúng liều cho trẻ em, người cao tuổi, phải phối hợp với điều trị bệnh chính. Chú ý không được tự ý dùng một cách tùy tiện.

BS.Lê Anh Tiến

Bệnh vảy nến nguy hiểm thế nào?

Bệnh vảy nến được biết đến từ thời thượng cổ nhưng đến nay nguyên nhân và sinh bệnh học của bệnh vảy nến vẫn còn nhiều điều chưa sáng tỏ.

Bình thường các tế bào da cũ chết đi, bong ra và các tế bào da mới thay thế. Ở người mắc bệnh vảy nến, quá trình này diễn ra nhanh gấp 10 lần (hiện tượng tăng sinh tế bào da) khiến các tế bào da cũ và mới không kịp thay thế, dồn đống lại tạo thành những mảng dày, đỏ, có vảy trắng hay bạc. Bệnh vảy nến có thể khởi phát ở giai đoạn sớm từ 16 - 22 tuổi hoặc ở giai đoạn muộn từ 50 - 60 tuổi. Bệnh có thể kéo dài suốt đời hay bộc phát với những đợt riêng lẻ. Bệnh có biểu hiện rất đa dạng, từ mức độ nhẹ mà người bệnh không nhận biết, đến mức độ nặng ảnh hưởng đến đời sống sinh hoạt của người bệnh.

Vảy nến biểu hiện như thế nào?

Thương tổn da: Hay gặp và điển hình nhất là các dát đỏ có vảy trắng phủ trên bề mặt, vảy dày, có nhiều lớp xếp chồng lên nhau rất dễ bong và giống như giọt nến (vì vậy có tên gọi là “vảy nến”). Kích thước thương tổn to nhỏ khác nhau với đường kính từ 1- 20cm hoặc lớn hơn. Vị trí điển hình nhất của các dát đỏ có vảy là vùng tì đè, hay cọ xát như: khuỷu tay, đầu gối, rìa tóc, vùng xương cùng, mông. Tuy nhiên, sau một thời gian tiến triển các thương tổn có thể lan ra toàn thân. Người mắc bệnh vảy nến thường không ngứa, tuy nhiên một số có thể ngứa, châm chích, bỏng rát. Trường hợp nặng, người bệnh có thể xuất hiện nhiều mụn mủ hoặc đỏ da toàn bộ cơ thể.

Thương tổn móng: Có khoảng 30-40% bệnh nhân vảy nến bị tổn thương móng tay, móng chân. Các móng ngả màu vàng đục, có các chấm lỗ rỗ trên bề mặt. Có thể móng dày, dễ mủn hoặc mất cả móng.

Thương tổn khớp: Tỷ lệ khớp bị thương tổn trong vảy nến tùy từng thể. Thể nhẹ, thương tổn da khu trú, chỉ có khoảng 2% bệnh nhân có biểu hiện khớp. Trong khi đó ở thể nặng, dai dẳng có đến 20% bệnh nhân có thương tổn khớp. Biểu hiện hay gặp nhất là viêm khớp mạn tính, biến dạng khớp, cứng khớp, lệch khớp, bệnh nhân cử động đi lại rất khó khăn... Một số bệnh nhân thương tổn da rất ít nhưng biểu hiện ở khớp rất nặng, đặc biệt là khớp gối và cột sống.

Bệnh vảy nến chưa có phương pháp điều trị triệt để.

Mắc bệnh vảy nến vì sao?

Nguyên nhân thật sự của vảy nến vẫn chưa rõ. Hiện nay nhiều nghiên cứu cho thấy có tính di truyền (10% con mắc bệnh nếu bố hoặc mẹ bệnh, 40% con mắc bệnh nếu cả bố mẹ đều bệnh). Các giả thuyết khác cho rằng, vảy nến có liên quan đến gene và rối loạn miễn dịch ở cơ thể người bệnh, từ đó dẫn đến các tế bào da tăng sinh rất nhanh và bất thường. Ngoài ra, một số yếu tố môi trường cũng góp phần khởi phát, thúc đẩy cũng như làm nặng thêm bệnh vảy nến. Các yếu tố đó gồm:

Chấn thương: vảy nến có thể xuất hiện ở những da bị chấn thương thậm chí cả những vết trầy xước nhẹ.

Nhiễm trùng: nhiễm trùng đường hô hấp trên do liên cầu trùng như viêm họng, viêm amidan có thể gây khởi phát vảy nến giọt (một dạng vảy nến) hoặc làm nặng thêm tình trạng bệnh vảy nến hiện mắc. Nhiễm HIV cũng làm nặng thêm bệnh vảy nến.

Do dùng thuốc: một số thuốc có thể gây khởi phát hoặc làm nặng thêm bệnh vảy nến như thuốc điều trị tăng huyết áp (ức chế men chuyển, beta-blocker), kháng sốt rét tổng hợp (chloroquin), lithium, một số kháng viêm non-steroid (indomethacine), progesterone và corticosteroid.

Stress: buồn phiền, lo lắng, giận dữ, stress thường dễ làm bùng phát và nặng thêm bệnh vảy nến.

Yếu tố thời tiết: thời tiết lạnh và khô dễ gây bùng phát bệnh vảy nến. Thời tiết nắng, nóng và ẩm thường làm giảm nhẹ bệnh. Tuy nhiên, một số người thường bùng phát bệnh nặng hơn khi tiếp xúc với nắng (vảy nến nhạy cảm ánh sáng).

Rượu và thuốc lá: làm nặng thêm bệnh vảy nến.

Các thể lâm sàng

Triệu chứng chung và đặc trưng của bệnh vảy nến là những mảng dày, đỏ được phủ bởi các vảy trắng hay bạc. Ngoài ra, tùy theo vị trí xuất hiện và đặc điểm của các tổn thương, còn có các triệu chứng riêng biệt theo từng dạng bệnh.

Vảy nến thể mảng: các mảng da thường xuất hiện ở khuỷu tay, đầu gối và vùng dưới lưng. Đây là dạng thường gặp của bệnh vảy nến.

Vảy nến mụn mủ: xuất hiện những mụn mủ ở vùng da tay và chân.

Vảy nến giọt: các tổn thương có dạng giọt nước xuất hiện khắp cơ thể, thường gặp ở trẻ em sau một đợt viêm họng do nhiễm streptococci.

Viêm khớp vảy nến: sưng các khớp ngón tay, ngón chân hoặc xương sống, đầu gối...

Vảy nến móng: móng dày và có những lỗ nhỏ trên bề mặt móng.

Vảy nến da đầu: trên da đầu có vảy hay những mảng da dày màu trắng bạc.

Vảy nến nếp gấp: thường gặp ở người bị béo phì với các tổn thương ở các vùng nếp gấp của da như: nách, háng, mông...

Vảy nến có những biến chứng gì?

Vảy nến là một bệnh không ổn định, nếu không được chăm sóc và điều trị đúng người bệnh có thể bị các biến chứng sau: đỏ da toàn thân, vảy nến mủ, viêm khớp, nhiễm trùng da... Một số nghiên cứu gần đây cho thấy vảy nến là yếu tố nguy cơ đối với hội chứng chuyển hóa và bệnh tim mạch (nghĩa là dễ mắc hội chứng chuyển hóa và bệnh tim mạch hơn) nhất là đối với những người vảy nến nặng.

Bệnh vảy nến được điều trị như thế nào?

Hiện nay vẫn chưa có phương pháp nào có thể điều trị khỏi hoàn toàn bệnh vảy nến. Mục tiêu chính của điều trị (dùng thuốc, thuốc sinh học, quang trị liệu...) là giảm viêm và kiểm soát tình trạng tăng sinh tế bào da, giúp người bệnh kéo dài thời gian ổn định của bệnh cũng như ngăn ngừa và hạn chế tối đa các biến chứng của bệnh. Do đó, người bệnh cần tuân thủ theo sự hướng dẫn của bác sĩ chuyên khoa da cũng như cần biết những việc nên làm và không nên làm hàng ngày nhằm giúp kiểm soát và chung sống hòa bình với bệnh được tốt hơn.

Lời khuyên của thầy thuốc

Do vảy nến là bệnh mạn tính vì vậy người bệnh cần hiểu biết rõ về bệnh cũng như các phương pháp điều trị hiện nay, những điều nên làm và cần tránh nhằm giúp bản thân có thể chung sống hòa bình và hạn chế tối đa các biến chứng của bệnh.

Những điều người bệnh vảy nến nên làm: Giữ vệ sinh da tốt, tránh làm tổn thương da và làm khô da, xem sang thương da mỗi ngày nhằm phát hiện tình trạng nhiễm trùng. Tránh lo lắng, giận dữ, xúc động mạnh. Không hút thuốc và uống rượu bia. Tắm nắng mỗi ngày khoảng 15-30 phút (trừ trường hợp vảy nến nhạy cảm ánh sáng). Sử dụng thuốc theo toa của bác sĩ chuyên khoa da liễu. Thông báo cho bác sĩ tất cả các thuốc mình đang sử dụng, kể cả thuốc không kê toa. Tái khám đúng hẹn.

Những điều không nên làm: Không sử dụng thuốc không có trong chỉ đinh của bác sĩ. Không tự ý thoa thuốc có chứa corticosteroid mà không có ý kiến của bác sĩ. Không tự ý ngưng hay thay đổi thuốc mà không có ý kiến của bác sĩ.

BS. Trần Tâm